Wat is scouting?
Scouts en Gidsen Vlaanderen is een jeugdbeweging die zich richt naar alle kinderen en jongeren vanaf 6 jaar. Scouting speelt zich af in de vrije tijd en draagt - door een specifieke methode - bij tot de ontspanning en opvoeding van kinderen en jongeren. Week na week, jaar-in, jaar-uit.
Speels en met een groot hart voor avontuur geeft een scouts -of
gidsengroep jongens en meisjes een plek waar ze samen kunnen opgroeien en zich ontplooien. Een leeftijdstak biedt jongens en meisjes ruimte om zich te ontwikkelen tot sportieve, creatieve en sociaal bewogen mensen. Een plaats waar ze kansen krijgen om zich een eigen visie en levenshouding te vormen, hiervoor leren opkomen en rekening houden met anderen.
Jonge mensen hebben deze jeugdbeweging zélf in handen. Jongeren creëren het spel van scouting in samenspraak met mekaar. Vanuit hun ervaring en realiteit leren kinderen en jongeren zien en voelen wat rechtvaardigheid en geluk kunnen betekenen. Welpen en kabouters merken aan den lijve dat vals spelen de pret bederft. Givers voelen de tijdloze zaligheid van een vluchtig kamp. Scouts en Gidsen Vlaanderen wil scouts en gidsen hiervoor gevoelig maken en hen laten ondervinden welke rol zij kunnen spelen ten opzichte van zichzelf en van anderen.
Scouting wil niemand forceren om grenzen van eigen
mogelijkheden te overtreffen of om tegen eigen inzichten in te handelen. Scouting is niet dwingend. Wél wil scouting kinderen en jongeren prikkelen en uitnodigen om hun eigen mogelijkheden te verkennen en talenten aan te scherpen.
Scouting, da’s durven!
De fundamenten (basispijlers)
Scouting is een droom over de wereld, verwezenlijkt voor en door jongeren. De thema's oriënteren je op de wereld. De basispijlers zijn de principes van de manier waarop scouting wordt gevormd. Zelfwerkzaamheid, engagement, medebeheer, dienst, ploegwerk
Op je eigen benen staan (Zelfwerkzaamheid)
Zelfwerkzaamheid is ondernemen.
Zelfwerkzaamheid is verkennen, ontdekken, ontplooien.
Zelfwerkzaamheid is je laten zien.
AL DOENDE
Scouts en gidsen gaan samen op pad. Ze trekken erop uit, ontdekken al spelend, proeven van wat het leven in petto heeft. In scouting ontmoet kapitein Haak Sneeuwwitje en zingen zij samen een rapnummer. Met vallen en opstaan vinden we de weg naar huis, naar onszelf en naar anderen. Scouting is een veilige ontdekkingsreis. Als leiding daag je je leden uit om verder te reiken en groter te worden.
MOGELIJKHEDEN EN GRENZEN
Kapoen of welp, jonggids of verkenner, jin of leidster, iedereen mag volgens zijn mogelijkheden ontdekken waar hij goed in is. Daar horen een schouderklopje, een aanmoediging of een extraatje voor heel de groep bij. Die manier van werken doet leden groeien, het geeft hen de moed om zich te tonen zoals ze zijn. En als ze niet durven, sta je als leid(st)er klaar met dat gezonde duwtje in de rug.
Scouts- en gidsenleiding biedt uitdagende activiteiten aan op maat van de leden. Een wedstrijdje fluiten met kapoenen, een beeldhouwwedstrijd met jonggidsen en jongverkenners, een project met jins. In kleine groepjes kunnen leden het best ontdekken waar ze goed in zijn. Veilige ruimte vinden we belangrijk, de keuze om nee te zeggen hoort daarbij. Leiding zorgt dat grenzen bewaard en gerespecteerd worden.
INTERESSES
Een spel over onrechtvaardigheid, op uitstap naar een museum, een workshop djembé: interesses worden op allerlei manieren geprikkeld en kunnen uitgroeien tot een heuse vaardigheid. Eva, leadzangeres van haar eigen band, herinnert zich nog goed haar eerste optreden als kapoen. Verkenner Filip is haantje de voorste in het bos en geeft een rondleiding over natuurbehoud. Tom en Tine sjorren een bed, elk op hun manier. Zo groeien ze allemaal op tot zelfstandige mensen.
INITIATIEF
Verkennen, ontdekken, ontplooien, ...gebeurt het liefst op eigen tempo, op eigen initiatief. Een spontaan spel met kapoenen op een rustig moment, jonggidsen en jongverkenners die een patrouilleactiviteit organiseren onder begeleiding van een leid(st)er: geef je leden genoeg gelegenheid om zelf activiteiten op touw te zetten. Op hun manier, met hun mogelijkheden. Zo wordt scouting echt verkennen, ontdekken en ontplooien.
Schouders eronder! (Engagement)
Engagement is bewust kiezen
Engagement is energie vrijmaken
Engagement is zorgen dat ze op je kunnen rekenen
Engagement is in de bres springen
GOEDE AFSPRAKEN MAKEN
Scouting is een bewuste keuze. Scouts en gidsen staan elke week klaar om er samen in te vliegen. In uniform, als teken van verbondenheid. Wie een keer niet kan komen, laat iets weten. Anders wordt er op je gewacht.
Scouts en gidsen hebben oog voor elkaar. Ze zorgen samen voor het goede verloop van een activiteit. Als Evert niet regelmatig aanwezig is, spreek je als leiding hem of zijn ouders erop aan, want er zal wel een goede reden zijn. Samen met je medeleiding zoek je waar nodig naar een oplossing.
Naar elkaar luisteren, op tijd komen na een late fuifnacht, je beurt afwachten...Goeie afspraken maken goeie vrienden. Samen stellen leden en leiding afspraken en regels op en delen ze die mee aan de ouders. En ook hun mening is belangrijk. Als leiding neem je hun opmerkingen op zijn minst in overweging.
ZET JE IN, LEEF JE UIT
De vrachtwagen uitladen na het kamp, een barbecue organiseren voor het lekke dak van het lokaal en de stoelen van het loodsenlokaal herstellen. Je groep kan meer met jou erbij.
Scouting heeft voor elk wat wils. Evert zorgt voor de verf, Ana voor de borstels, Gieke voor het ontwerp. In kleine groepjes tonen ze zich van hun beste kant en zo worden stoelen juweeltjes.
Een woord is een woord, zoveel is duidelijk. Je schouders onder de minst populaire taak, samenwerken in moeilijke omstandigheden: ook dat is engagement.
WAARDEN
Je bent jong en je wil wat. Scouting houdt een belofte in: tegenover jezelf, de groep en de maatschappij. Deze belofte verdiept zich naarmate je ouder wordt. Als kabouter deel je wat je hebt, als leider of leidster organiseer je een kamp, als groepsleidster zetel je in de jeugdraad. Zo springen scouts en gidsen voor elkaar in de bres.
Scouts en gidsen spreken zich uit over wat scouting voor hen betekent. Belofte, formatie, avondlied of bezinning zijn momenten van verbondenheid en ideale gelegenheden om te laten horen wie we zijn en wat we willen.
Vinger in de pap! (Medebeheer)
MEDEBEHEER IS MEE DE KOERS BEPALEN.
MEDEBEHEER IS BEKOMMERD ZIJN OM HET GEHEEL.
MEDEBEHEER IS SAMEN OPLOSSINGEN ZOEKEN, KEUZES MAKEN EN BESLISSEN.
INFORMEEL OF FORMEEL
‘Het was leuk' of ‘Dit is een stom spel': leden geven je vaak heel spontaan hun idee over een spel of een activiteit. En ieders mening telt, zelfs die van stille Tom. Luister dan ook goed naar wat je leden en medeleiding te vertellen hebben. Het begin en het einde van een activiteit zijn ideale momenten om te weten te komen hoe je leden zich voelen en wat ze vinden: over jou, de activiteit, de tak, de groep.
Het mooie van scouting is dat je geen strikt programma af te werken hebt. Ook al speel je je spel maar half uit of is je beeldhouwwerk niet helemaal af, als je maar genoten hebt en je best deed, hoor je niemand mopperen.
Als scouts- en gidsenleiding luister je ten gepaste tijde naar elkaar en naar de leden. Wat vonden ze van de laatste activiteit, het weekend, het kamp? Wat moet zeker behouden blijven, wat kan veranderen? Of je groepsfeest veel geld heeft opgebracht is belangrijk, maar of iedereen zich goed voelde over de manier waarop is even belangrijk. Zo gaan scouts en gidsen op zoek naar echter, beter en steviger.
PLANNEN EN EVALUEREN
Sarah zegt het het liefst met een hoge hoed, terwijl Ernesto het bij voorkeur op een rots doet. Maar ze doen wel hetzelfde: zeggen waar het op staat. Elke scout en gids heeft een mening, een willetje, een idee. Op een speelse, vlotte manier kom je te weten wat je kapoenen willen en je jins niet. Luisteren is het codewoord.
MEE BEPALEN
De kapoenen kiezen tussen spaghetti of frietjes voor het avondeten. Slaapplaatsen worden gekozen met de kabouters/welpen erbij, de jonggidsen en jongverkenners hebben een zegje in de patrouilleverdeling en gidsen en verkenners en loodsen beslissen mee over de activiteiten, die ze soms ook helpen voorbereiden.
Scouts en gidsen beslissen volgens hun kunnen en hun niveau mee over het reilen en zeilen in hun tak. Als leider of leidster help je hen door afgebakende keuzes voor te stellen. Tegen ‘beterweters' en ‘alleenbeslissers' ga je in.
VERANTWOORDELIJKHEID
Hoe ouder scouts en gidsen worden, hoe meer verantwoordelijkheid ze dragen in het nest, het kwartier, de patrouille of de tak. Het maakt deel uit van het groeiproces dat we ondergaan. Dit gebeurt zowel bewust als onbewust.
Tweede- of derdejaars nemen met hun ervaring automatisch een nieuweling op sleeptouw. Een derdejaars welp leert een eerstejaars kabouter waar ze haar pillamp moet leggen bij het slapengaan om hem het gemakkelijkst terug te vinden in het donker. Afspraken worden gemaakt en taken uitgevoerd en als leiding kijk je van op een afstandje toe en help je je leden waar nodig.
ZORG EN AANDACHT
Kapoenen vertellen aan elkaar dat ze hun mama missen, je jins beslissen op trekkamp de afstanden aan te passen omdat Sandra niet kan volgen, en op de groepsraad geeft de zeewelpenleiding aan dat ze niet zo gelukkig is met de verdeling van de lokalen. Zo veranderen scouts en gidsen stap voor stap van een hoopje mensen tot een echte groep. Ze verhogen hun invloed op de groep door opbouwende kritiek te geven, de juiste beslissingen te nemen en ze toe te lichten.
Handen uit de mouwen! (Dienst)
DIENST IS EEN HANDJE TOESTEKEN
DIENST IS ZORGEN VOOR ANDEREN,
VOOR DE SAMENLEVING
DIENST IS ZICH BELANGELOOS INZETTEN
HANDJE HELPEN?
Dienst is niet alleen een kwestie van rare streken en exotische mensen. Het betekent ook dat je in je groep kan en durft rekenen op elkaar. Ook al weet je dat Veerle niet zo goed is in kaartlezen, als zij zeker is van de weg, dan volg je haar. Kapoen Willem troost Evi, terwijl Flip een koek meebrengt voor Dirk die er met zijn rolstoel niet bij kan. Gidsen helpen de leiding om het materiaalkot op te rommelen, de jins organiseren de maaltijd op de kapoenendag van het district en Bert krijgt een tweede kans bij het organiseren van de fuif.
En weet je wat het leuke is? Ze hoeven er niets voor terug. Al doet een dankjewel of een zoen wel deugd.
BEWUST
Scouts en gidsen zijn niet onverschillig voor wat er rond hen gebeurt. Ze spelen en praten over dingen dichtbij of veraf: zure regen, werkloosheid, armoede, een bomaanslag in Libanon, het leven in Soedan of België: alles wat de wereld raakt, raakt ook ons.
Jij als scouts- en gidsenleid(st)er kan zorgen voor impulsen om over deze thema's te spelen en te spreken. Een gesprek over het pestgedrag in je welpentak, een spel over armoede, een actie samen met Natuurpunt: er zijn manieren genoeg om te tonen dat scouting niet om het even is. Samen zoeken scouts en gidsen naar antwoorden en komen ze met groot plezier op tegen wat onrechtvaardig is.
ACTIE
Op pad voor Vredeseilanden, 11.11.11 of Greenpeace? Scouts en gidsen schrikken er niet voor terug om deel te nemen aan een maatschappelijke actie. Kleine daden maken een groot verschil als je met velen bent en weet waarom je geld inzamelt. Scouting kiest acties met betekenis. Samen gaan we op zoek naar oplossingen voor het probleem. Zo tonen we dag in dag uit wat onze droom is: gelukkige mensen in een rechtvaardige wereld.
Arm in arm! (Ploegwerk)
PLOEGWERK IS GENIETEN VAN VERBONDENHEID
PLOEGWERK IS SAMEN ONDERNEMEN
PLOEGWERK IS GOED OMGAAN MET ELKAAR
SAMEN
Elke week kom je samen met andere scouts en gidsen. In het begin omdat mama en papa het zeggen, omdat je graag speelt of omdat je vriendjes ook bij de scouts en gidsen zijn. Na een tijdje omdat je weet wat je kan verwachten, omdat je je er thuisvoelt en omdat je nest, patrouille of groep niet helemaal dezelfde is zonder jou.
Heel wat later omdat je lief en leed deelt met je hartsvriendin, omdat je verliefd bent op je medegroepsleider of gewoon omdat je zo graag speelt, al 15 jaar lang!
ONDERNEMEN
Scouts en gidsen komen niet enkel om te spelen. Elke week trekken we goedgemutst de wereld in, altijd uit op nieuw avontuur. In kleine, soms zelfgekozen groepjes, nesten, patrouilles of takken zoeken we een weg door de bomen, stomen we een maaltijd klaar of organiseren we een groepsfeest.
Goede afspraken maken, iedereen draagt zijn steentje bij en zo veel mogelijk in samenspraak doen: dat zijn de motto's van scouts en gidsen. Droomkastelen worden werkelijkheid en het groepstoneel een succes. Natuurlijk mispakken we ons wel eens en botsen we op een muur of op elkaar. Maar ook dat maakt scouting tot wat het is.
WAARDERING
Kapoenen doen de afwas en spreken af wie afdroogt, givers maken de takenlijst voor het kamp. Soms haal je hete kolen uit het vuur; omdat anders de groenten aanbranden of omdat je medeleider vergat het weekendhuisje te betalen. Ook dat is ploegwerk. Opkomen voor jezelf en de anderen, daar staan we voor.
De ene keer lees je de kaart, de andere keer broed je een plan uit tijdens het bosspel. Zo ontdekken scouts en gidsen waar ze goed in zijn. Of waarin minder. De grote beschermt de kleine en merkt zo dat de kleine beter is in wat anders. Stap voor stap nemen scouts en gidsen verantwoordelijkheid voor zichzelf, voor elkaar en voor de groep. Ieder op zijn niveau, elk op zijn manier.
Samen op weg is niet altijd makkelijk, dat geven we grif toe. Maar scouts en gidsen blijven speuren naar het goede in de andere, ze geven elkaar graag een complimentje en vertellen de andere wat hem zo speciaal maakt. Soms doen scouts en gidsen dat spontaan, soms op speciale momenten zoals evaluaties, totemisatie of belofte.